در این مقاله تصمیم داریم DHCP را در ویندوزسرور config ( پیکربندی ) کنیم و گام به گام به شما آموزش دهیم . همچنین در این آموزش همراه با آموزش ، مفاهیم مربوط به DHCP Configuration را  خواهیم گفت .

 

DHCP چیست و چه کاربردی دارد ؟

Dynamic Host Configuration protocol        یا به اختصارDHCP یک سرویسی است که به صورت خودکار و بدون نیاز به پیکربندی دستی ، IP Address ها  و تنظیمات مربوط به آن را به Client های درون شبکه اختصاص می دهد.

این سرویس باعث مدیریت بهتر شبکه و کاهش خطای انسانی و همچنین پشتیبانی آسان تر می شود .

 

نحوه عملکرد DHCP  

        تخصیص IP به روش  DHCP شامل چهار مرحله است :

1.     DHCP Discovery

در این مرحله Client ، درخواستی مبنی بر گرفتن IP با Broadcast به DHCP Server می فرستد

2.     DHCP Offer

در این مرحله DHCP Server پیشنهادی مبنی بر دادن IP با Broadcast به Client می فرستد

3.     DHCP Request

در این مرحله Client  ، درخواستی مبنی بر گرفتن IP بنا بر پیشنهاد DHCP Server با  Broadcast به DHCP Server می فرستد

4.     DHCP Ack

در این مرحله DHCP Server این درخواست را تایید می کند  و IP به همراه Option های تنظیم شده با Uni cast به Client داده می شود 

 

     *  به این فرآیند چهار مرحله ای ، فرآیند DORA می گویند.

فرآیند DORA

 

تنظیم DHCP در Windows Server

 

1. وارد Server Manager بشید. 

 

2. از بخش بالای محیط ، Tools را انتخاب کنید.

آموزش پیکربندی DHCP در ویندوز

 

3. در لیست باز شده DHCP را انتخاب کنید.

آموزش پیکربندی DHCP در ویندوز

 

4. حال وارد محیط کنسول مدیریتی DHCP شدید.

 

5. روی فلش کنار نام  Domain بزنید تا زیرمجموعه هایش یعنی IPV4 و IPV6 را ببینید.

آموزش پیکربندی DHCP در ویندوز

 

در بخش IPV4 تنظیمات مربوط به IP Version 4 انجام می شود و در بخش IPV6 تنظیمات مربوط به IP Version 6 انجام می شود

(ما در این آموزش میخواهیم IPV4 را Config کنیم ، البته همین مراحلی که برای  Config IPV4 انجام می دهیم را  اگر برای IPV6 انجام دهیم ، IPV6 را Config کرده ایم )

 

6. قدم بعدی درست کردن Scope برای بخش  IPV4 است.

 

Scope چیست و کاربرد اش چیست ؟

Scope          دقیقا مکانی است که شما رنج IP Address هایی که میخواهید به Client ها بدهید را مشخص می کنید.

       به طور کلی همه ی تنظیمات DHCP حول محورهمین scope ها تنظیم و  اعمال میشوند

 

7. روی بخش IPV4 راست کلیک کنید

تشکیل Scope در فرآیند  پیکربندی DHCP در ویندوز

 

8. گزینه ی New Scope… را از لیست باز شده انتخاب کنید.

تشکیل Scope در فرآیند  پیکربندی DHCP در ویندوز

 

9. Next را بزنید

 

10. Sope Name

یک نام و توضیحاتی برای Scope ی که تشکیل می دهید انتخاب و بنیویسید.

فرآیند انتخاب نام و توضیحات برای Scope

 

11. Next را بزنید

 

12. IP Address Range

 در این مرحله رنج  IP ای که DHCP Server می خواهد در این Scope کار کند را تعیین می کنیم 

(برای انجام این کار کافیست ابتدا و انتهای رنج IP ای که میخواهید بدهید را وارد کنید.)

فرآیند انتخاب رنج IP برای Scope

 

 

سرویس DHCP از همین رنج IP ای که انتخاب می کنید ،IP  به Client های شبکه اختصاص می دهد

(در دادن رنج IP به این توجه کنید که حداقل 20 تای اول یک رنج را وارد نکنید ؛ چرا؟ برای اینکه بتوانیم به سرور های موجود و یکسری از  Client ها IP Static ( دستی ) بدهید)

 

  • Subnet Mask :

نشان می دهد که کدام از بخش IP مربوط به شبکه اس و کدام مربوط به Client های داخل آن شبکه است.

در اینجا 198.168.60 مربوط به شبکه اس و 20 تا 150 مربوط به Client های داخل شبکه است

که برای راحت نوشتن این مفهوم ، آن جایی که مربوط به شبکه است را با 255 جای گذاری می کنیم و آن جایی که مربوط به Client های شبکه است را با 0 جای گذاری می کنیم.

در این مثال Subnet mask : 255.255.255.0 است.

  •  Length :

همان Subnet mask است اما فشرده تر و خلاصه تر نمایش اش می دهد.

 

*توجه کنید ابتدا و انتهای رنج IP انتخاب شده باید در Subnet mask  یکی باشند تا دچار مشکل نشوید.*

 

13. Next را بزنید

 

14. Add Exclusions and Delay

 در این مرحله Exclusion ها را می توانیم تعیین کنیم

 

 Exclusion به معنی استثنا  کردن یک (یا چند ) IP یا یک (یا چند رنج ) IP را  از رنج انتخاب شده برای این Scope که در مرحله ی قبل تعیین کردید است.

برای انجام این کار کافیست آن رنج IP یا تک IP مدنظرتان هست که Exclusion کنید را وارد کنید و سپس Add را بزنید

 ( برای تک IP در Start IP address وارد کنید .)

( برای رنج IP ، ابتدای رنج را در Start IP address و انتهای رنج  را در End IP addressوارد کنید.)

 

 

فرآیند Exclusion و Delay در Scope

 

شما می تونید چندین تک IP یا رنج IP را Exclude کنید

برای اینکه این کار را کنید کافیست به ازای هر تک IP یا رنج IP یک بار این مراحلی که گفتیم را  انجام دهید.

 

  •  Subnet delay in milli second :

این بخش برای این است که شما مقدار زمانی که DHCP Server بعد از دریافت درخواست DHCP Discover از Client  باید DHCP Offer را به Client بدهد را

تعیین کنید.

این زمان را براساس میلی ثانیه باید وارد کنید.

*این بخش برای زمانی استفاده می شود که چندین DHCP Server در شبکه باشد .این امر باعث می شود که چندین DHCP Server همزمان به یک  Clientدر شبکه 

Offer ندهند تا Client برای دادن Request به یک DHCP Server دچار اختلال نشوند.*

 

15. Next را بزنید

 

16. Lease Duration

در این مرحله Lease Duration را می توانیم تعیین کنیم.

 

Lease Duration به معنی تعیین زمان تمدید یا گرفتن IP جدید از همان رنج تعیین شده در این Scope ، برای IP اختصاص شده به یک Client است .

فرآیند Lease Duration در Scope

به صورت پیش فرض Lease Duration برای شبکه های کابلی روی 8 روز قرار دارد.

 

چرخه ی Lease Duration :

 

1.     روز اول تا روز چهارم :

Client بعد ز دریافت IP ازدر طول این چهار روز با اطمینان از IP اش استفاده می کند.

2.     روز پنجم تا روزهفتم :

 Client از آن DHCP Server ی که IP گرفته است ، درخواست تمدید IP می کند.

3.     روز هشتم :

اگر آن DHCP Server به هر دلیلی به Client جواب ندهد (به عنوان مثال DHCP Server اختلال دارد) Client برای درخواست تمدید  IPدر شبکه سراغ بقیه ی

Server  DHCPها می رود .

4.     بعد از روز هشتم :

اگر DHCP Server های دیگر هم به هر دلیلی جواب ندهند ، آن Client  بدون IP می ماند

 

 

17. Next را بزنید

 

18. Configure DHCP Options

در این مرحله باید انتخاب کنیم که آیا Option ها همراه با اتمام تنظیمات  Scope، اضافه بشوند یا نه

تنظیم Option ها در Scope Options

( اگرYes را انتخاب کنید می توانید Option هایی مثل Default Gateway و DNS و DNS Domain Name را در مراحل بعدی تنظیم کنید ؛

 اما اگر No را انتخاب کنید ، تنظیمات DHCP بدون تنظیم Option ها تمام می شود و باید تنظیمات مربوط به Option ها را در جای دیگر تنظیم کرد. )

 

*در این مرحله ما Yes را انتخاب می کنیم.*

 

پس از گذشت از این مرحله،  شما DHCP خود را برای Scope ی که تشکیل داده اید تنظیم اولیه کرده اید و  حال وارد تنظیم DHCP Options برای این Scope  در محل اعمال Scope Options شده اید.

 

 

 DHCP Option چیست ؟

DHCP Option ها یکسری اطلاعات مهم هستند که DHCP Server همراه با IP Address به Client ها می فرستد.

 

·        به طور کلی مهم ترین DHCP Option ها موارد عبارت است از :

1.     DNS Server IP Address

2.     Default Gateway IP Address

3.     Time Server IP Address

4.     Domain Name

 

·        سه محل برای اعمال Option ها داریم :

 

1.     Server Options

در این محل هر تنظیمی بر روی Option ها انجام شود ، روی کل Scop های درست شده در DHCP Server اعمال می شود.

2.     Scope Options

 در یک Scop بخشی به نام Scope Options وجود دارد که در این محل هر تنظیمی روی  Option ها انجام شود ، روی کل  Client هایی که از این یک Scope آدرسIP می گیرند ، اعمال می شود.

3.     Reservation Options

 در این محل هر تنظیمی بر روی Option ها انجام شود ، روی کل Client هایی که Reserve شده اند ، اعمال می شود.

 

*با انتخاب Yes شما Option ها را در Scope Option اعمال می کنید*

 

19. Next را بزنید.

 

20. Router(Defult Gateway)

در این مرحله باید آدرس IP مربوط به Default Gateway را بدهید و سپس Add را بزنید.

تنظیم Router Option

 

21. Next را بزنید

 

 22. Domain Name and DNS Server

 در این مرحله باید نام Domain شبکه تان را وارد کنید ، سپس نام و آدرس IP مربوط به DNS Server را وارد کنید و بعد Add را بزنید

تنظیم Domain Name and DNS Servers Option

 

23. Next را بزنید

 

24. در مرحله بعد بازهم Next رو بزنید

 

25. Activate Scope

 در این مرحله باید انتخاب کنید که آیا Scope ی که تنظیم و تشکیلش داده اید Active ( فعال ) بشود یا نه

فرآیند Active کردن Scope

26. Next را بزنید

 

27. و Finish

 * تا اینجا ما تنظیمات DHCP انجام داده ایم و همچنین تنظیمات  Option ها را در Sope Option نیز انجام داده ایم. *

 

 

حال سراغ انجام تنظیمات Option ها در انواع محل های اعمال Option ها می رویم :

 

·        تنظیم Option ها در Server Options :

 

1.     راست کلیک بر روی Server Options

تنظیم Option ها در Server Options

 

2.     از لیست باز شده configure Options… را انتخاب کنید.

تنظیم Option ها در Server Options

 

3.     وارد General Tab شوید.

تنظیم Option ها در Server Options

 

4.     هرکدام از Optionها مانند Time Server  و Router (Default Gateway) و DNS Server و DNS Domain Name و ... را تیک کنارشان را بزنید

تا بتوانید تنظیمات مربوطه را انجام دهید.

( اتنظیمات Option ها در صفحات بالاتر آموزش داده شده است)

پس از انجام تنظیمات هر Option ، گزینه ی Apply را بزنید.

تنظیم Option ها در Server Options

 

·        تنظیم Option ها در Scope Options :

 ( اگر در مرحله ی Configure DHCP Option گزینه ی No را انتخاب کنید ، باید در طبق مراحل زیر Option ها را تنظیم کنید)

 

1.     راست کلیک بر روی Scope Options

تنظیم Option ها در Scope Options

 

2.     از لیست باز شده configure Options… را انتخاب کنید.

تنظیم Option ها در Scope Options

 

3.     وارد General Tab شوید.

تنظیم Option ها در Scope Options

4.     هرکدام از Optionها مانند Time Server  و

Router (Default Gateway) و DNS Server و DNS Domain Name و ... را تیک کنارشان را بزنید تا بتوانید تنظیمات مربوطه را انجام دهید.

(  تنظیمات Option ها در صفحات بالاتر آموزش داده شده است)

پس از انجام تنظیمات هر Option گزینه ی Apply را بزنید.

تنظیم Option ها در Scope Options

 

·        تنظیم Option ها در Reservation Options :

 

*قبل از تنظیم Option ها Reservation Options باید یک یا چند Client  را Reserve کنید.*

 

·        Reserve کردن یک یا چند Client :

 Reservation یعنی اختصاص دادن یک IP Address خاص به یک Client خاص براساس Mac Address آن Client .

همیشه آن Client ، از DHCP ، همان IP خاص را دریافت می کند.

 

1.     راست کلیک بر روی Reservations

Reserve کردن Client ها

 

2.     از لیست باز شده  New Reservation…را انتخاب کنید.

 

Reserve کردن Client ها

 

3.     در این مرحله شما باید نام Client و IP که می خواهید به آن Client  بدهید و  Mac Address آن Client را وارد کنید و سپس Add را بزنید

Reserve کردن Client ها

 در بخش Supported types حتما Both را انتخاب کنید.

 

·        تفاوت Reservation با Exclusion :

 

Reservation :

دریافت IP ثابت برای یک Client از رنج Scope ی که تعیین کرده اید.

Exclusion :

خارج کردن یک ( یا چند) IP یا یک ( یا چند)  رنج  IP از رنج Scope ی که تعیین کرده اید.

این IP های خارج شده به هیچ دستگاهی اختصاص پیدا نمی کنند.

 

·        تنظیم Option ها در Reservation Options :

 

1.     راست کلیک بر روی Reservations ی که درست کردید .

تنظیم Option ها در Reservation Options

 

2.     از لیست باز شده configure Options… را انتخاب کنید.

تنظیم Option ها در Reservation Options

 

3.     وارد General Tab شوید.

تنظیم Option ها در Reservation Options

 

 

4.     هرکدام از Optionها مانند Time Server  و Router (Default Gateway) و DNS Server و DNS Domain Name و ... را تیک کنارشان را بزنید

تا بتوانید تنظیمات مربوطه را انجام دهید.

( تنظیمات Option ها در صفحات بالاتر آموزش داده شده است)

پس از انجام تنظیمات هر Option گزینه ی Apply را بزنید.

تنظیم Option ها در Reservation Options

 

 

 

مشکلات رایج در تنظیم DHCP Server در ویندوز :

 

1.     مشکل Active نشدن Scope:

کافیست بر روی Scope در محیط کنسول مدیریتی DHCP راست کلیک کنید

سپس از لیست باز شده Active را انتخاب کنید

 

2.     اشتباه در تعریف Range  :

شما در تعیین  Range IP باید  Subnet Mask را حتما در نظر بگیرید

درواقع Subnet Mask شروع و پایان رنج IP باید یکی باشد

 

3.     اشتباه در Lease Duration :

شما در Lease Duration باید کوچک و بزرگ بودن شبکه تان در نظر بگیرید.

در شبکه های کوچک یا تستی Lease Duration معمولا 2 تا 3 ساعت است.

اما در شبکه های بزرگ Lease Duration  معمولا همان حالت پیش فرض یعنی 8 روز است.

 

نکته ی مهم :

حتما بعد ساخت Scope  یک بار سرویس را Restart کنید

 

در این مقاله ی آموزشی ما فهمیده ایم که تنظیم DHCP در ویندوز کاری بسیار ساده اما مهم و حیاتی است

ما فهمیده ایم که DHCP  چیست و چه کاری می کند ، چه طور در ویندوز سرور تنظیم می شود ، Scope  چیست و چطور درست می شود ، فرآیند Lease Duration چه طور کار می کند ، DHCP Option چیست و چه کاری می کند و چه طور تنظیم می شود ، انواع محل های اعمال تنظیمات Option ها را گفته ایم و هر کدام از آنها و روش تنظیم و فعال کردنشان را نیز توضیح داده ایم ، با Reservation و انجام عمل Reserve کردن نیز آشنا شده ایم ، همچنین مشکلات رایج و تجربی تنظیم DHCP را یاد گرفته ایم.